Cilaajka Saxda Ah: Ruqyada, Baaritaanka iyo Daryeelka Bukaanka Sidee La Isugu Daraa?
Hordhac
Cilaajku waa masuuliyad weyn.
Qofka dadka Qur’aanka ku akhriya waxaa u yimaada dad xaalado kala duwan qaba: qaar waxay la yimaadaan cabsi, hurdo la’aan, madax-xanuun, walbahaar, dhibaato qoys ama calaamado kale oo ay iyagu u maleeyaan inay ruuxi yihiin.
Laakiin raaqiga wanaagsan kuma degdego inuu qof kasta ku yiraahdo:
“Sixir baa ku haya.”
ama:
“Jin baa kugu jira.”
Cilaajka saxda ahi wuxuu ka bilaabmaa dhegaysi, taxaddar iyo ilaalinta qofka, ka hor inta aan wax xukun ah la bixin.
Ruqyadu Waxay Leedahay Asal Sax Ah
Alle SWT wuxuu yiri:
وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاءٌ وَرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِينَ
“Waxaan Qur’aanka ka soo dejinnaa waxa u ah mu’miniinta bogsiin iyo naxariis.”
Suuratul-Israa’: 82 (Quran.com)
Nabiga ﷺ wuxuu kaloo yiri:
«اعْرِضُوا عَلَيَّ رُقَاكُمْ، لَا بَأْسَ بِالرُّقَى مَا لَمْ يَكُنْ فِيهِ شِرْكٌ»
“Ruqyadiinna ii soo bandhiga; ruqyada dhib kuma jiro inta aanu shirki ku jirin.”
Saxiix Muslim, 2200 (Sunnah)
Tani waxay caddeyneysaa in ruqyada saxda ahi tahay mid ku dhisan Qur’aan, ducooyin sugan iyo wax aan shirki ku jirin.
Tiirka Koowaad: Dhagayso Bukaanka Ka Hor Intaadan Xukumin
Raaqigu waa inuu marka hore ogaadaa:
- Maxaa qofka dhibaya?
- Goorma ayay bilaabatay?
- Ma leeyahay cudur hore la ogaaday?
- Daawo ma qaataa?
- Calaamaduhu ma sii xumaanayaan?
- Dhakhtar ma arkay?
Su’aalahan looma weydiinayo in raaqigu isu beddelo dhakhtar.
Waxaa loo weydiinayaa inuu kala garto wax uu qaban karo iyo in uu baahanyahay qof kale oo aqoon u leh.
Tiirka Labaad: Calaamad Keliya Ha Ka Dhigin Xukun
Madax-xanuun, gariir, wadne garaac, hurdo la’aan ama riyooyin dhib leh waxay yeelan karaan sababo kala duwan.
Sidaas darteed:
“Calaamad ayaan arkay”
iyo
“Sababta ayaan xaqiijiyey”
waa laba arrimood oo kala duwan.
Raaqiga aqoonta leh wuxuu oran karaa:
“Waxaan samayn karnaa ruqyo, laakiin sababta saxda ah Alle ayaa og, dhinaca caafimaadkana waa muhiim in la hubiyo marka loo baahdo.”
Taasi waa hadal miisaan leh.
Tiirka Saddexaad: Cilaajku Maaha Cabsi Gelin
Bukaanada qaar waxay yimaadaan iyagoo horeba u walwalsan.
Haddii raaqigu ku yiraahdo:
“Jinkaagu aad buu u xoog badan yahay.”
ama:
“Sixirkaagu waa mid aad u daran.”
iyadoo aan la hayn wax xaqiijin ah, waxaa laga yaabaa inuu qofka sii cabsi geliyo.
Cilaajka saxda ahi wuxuu qofka ku abuuraa:
rajo, tawakkul, degganaansho iyo xiriir Alle.
Raaqiga wanaagsan ma iibiyo cabsi.
Wuxuu dhisaa kalsooni.
Tiirka Afraad: Ruqyada iyo Daaweynta Caafimaadku Way Wada Socon Karaan
Nabiga ﷺ wuxuu yiri:
«تَدَاوَوْا، فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ لَمْ يَضَعْ دَاءً إِلَّا وَضَعَ لَهُ دَوَاءً»
“Daaweynta raadsada, Alle cudur ma sameyn ilaa uu daawo u yeelay.”
Sunan Abi Daawuud, 3855 (Sunnah)
Sidaas darteed qofku wuxuu samayn karaa:
Ruqyo + Duco + Baaritaan caafimaad + Daawo dhakhtar qoray.
Midna kan kale khasab ma aha inuu meesha ka saaro.
Raaqigu yuusan qof ku amrin inuu joojiyo daawo uu dhakhtar u qoray isagoo aan aqoon caafimaad u lahayn.
Tiirka Shanaad: Badbaadada Bukaanka Ka Hormari Wax Walba
Cilaajku ma bannaynin:
- Garaacid
- Ceejin
- Gubid
- Qabasho dhaawac keeni karta
- Koronto
- Ama fal kasta oo qofka dhaawici kara
Haddii qofku inta ruqyada socoto xaalad caafimaad oo daran galo, ruqyada waa la joojinayaa oo gargaar caafimaad ayaa mudnaanta leh.
Raaqiga waa inuu xasuustaa:
Jirka hortiisa yaalla waa jirka bukaanka.
Tiirka Lixaad: Raaqigu Waa Inuu Garto Xadka Aqoontiisa
Raaqinimadu qofka kama dhigto:
- Dhakhtar
- Farmashiiste
- Cilmi-nafsi yaqaan
- Dhakhtar carruurta
- Dhakhtar neerfaha
Haddii aanu xirfadahaas si gaar ah u baran.
Mid ka mid ah weedhaha ugu qiimaha badan ee raaqigu isticmaali karo waa:
“Arrintan aqoon igu filan uma lihi; qof ku takhasusay ayaan kuu gudbinayaa.”
Taasi ma dhimayso raaqiga.
Waxay kordhisaa kalsoonida lagu qabo.
Tiirka Toddobaad: Cilaajka Ha Noqdo Mid Qofka Alle Ku Xira
Raaqiga wanaagsan ma doonayo in bukaanku mar walba isaga ku tiirsanaado.
Wuxuu baraa:
- Is-cilaajinta
- Al-Faatixah
- Aayatul-Kursi
- Al-Ikhlaas
- Al-Falaq
- An-Naas
- Adhkaarta subaxda iyo galabta
- Ducada
- Tawakkulka Alle
Ujeeddadu waa in qofku barto:
“Caafimaadka Rabbigay ayaan ka rajaynayaa, raaqiguna waa sabab.”
Tiirka Sideedaad: Cilaajku Waa Inuu Leeyahay Nidaam
Xarun cilaaj oo wanaagsan waxaa habboon inay lahaato:
- Diiwaangelin
- Asturnaan
- Oggolaansho
- Nadaafad
- First Aid
- Hab gudbin caafimaad
- Diiwaan kooban oo bukaanka ah
- Nidaam cad oo lacagta iyo adeegga ah
Tani waxay cilaajka ka dhigaysaa mid lagu kalsoonaan karo oo nidaamsan.
Gunaanad
Cilaajka saxda ahi ma aha Qur’aan akhrin keliya.
Waa isku darka:
Qur’aan + Cilmi + Akhlaaq + Badbaado + Amaanada + Xuduud xirfadeed.
Raaqiga wanaagsan:
Wuu akhriyaa.
Wuu dhagaystaa.
Wuu taxaddaraa.
Wuu gudbiyaa marka loo baahdo.
Wax aanu aqoonna ma sheegto.
Taas ayaa ka dhigaysa cilaajka mid lagu kalsoonaan karo, bukaankana lagu ilaaliyo diintiisa, caafimaadkiisa iyo sharaftiisa.
Medical Disclaimer
Qoraalkani waa wacyigelin diini iyo caafimaad guud, mana aha ogaansho cudur ama qorshe daaweyn qof gaar ah. Calaamadaha jireed ama nafsiyeed waxay yeelan karaan sababo kala duwan. Ruqyada looma adeegsan karo beddelka daryeel caafimaad oo loo baahan yahay. Haddii calaamaduhu daran yihiin, cusub yihiin ama sii xumaanayaan, la xiriir xirfadle caafimaad oo ku habboon.
Sheikh Caydaruus
Maamulaha Xarunta Naftaada Dabiib


